Οι παγίδες για χιλιάδες ακίνητα από την κατάργηση τοπογραφικού στις μεταβιβάσεις

Κατατέθηκε αυτούσια για ψήφιση στη Βουλή η ρύθμιση, που προβλέπει την κατάργηση υποχρεωτικής σύνταξης τοπογραφικού για συμβόλαια μεταβίβασης. Αγνοήθηκε η βροχή των παρεμβάσεων από επιστημονικούς φορείς και πολίτες που έγιναν στη διαβούλευση, οι οποίες στο σύνολο τους επισήμαναν ότι η επιδιωκόμενη απλοποίηση θα οδηγήσει σε αύξηση διορθωτικών πράξεων, ενστάσεων και δικαστικών διαφορών, μεταθέτοντας το πρόβλημα στο μέλλον και αυξάνοντας το συνολικό κόστος και την ανασφάλεια δικαίου στην κτηματαγορά για ιδιοκτήτες και επενδυτές.

Η ρύθμιση για την κατάργηση υποχρεωτικής σύνταξης τοπογραφικού για συμβόλαια μεταβίβασης από ιδιώτη μηχανικό, εφόσον το ακίνητο είναι σε περιοχή με κυρωμένη και μεταγεγραμμένη πράξη εφαρμογής και λειτουργούν κτηματολόγιο, περιλαμβάνεται στο σχέδιο νόμου του αντιπροέδρου της κυβέρνησης και υπουργού Επικρατείας Κωστή Χατζηδάκη, με τίτλο «παρεμβάσεις για ένα κράτος πιο φιλικό στον πολίτη», το οποίο κατατέθηκε στη Βουλή και αρχίζει η συζήτηση του την Παρασκευή, στις διαρκείς κοινοβουλευτικές επιτροπές Δημόσιας Διοίκησης, Δημόσιας Τάξης και Δικαιοσύνης και Οικονομικών Υποθέσεων.

Τι διασφαλίζει το τοπογραφικο διάγραμμα στις μεταβιβάσεις, που τώρα καταργείται

Για το ρόλο του τοπογραφικού διαγράμματος στην ασφάλεια των συναλλαγών, οι τεχνικοί επιστημονικοί φορείς  υπογραμμίζουν στην διαβούλευση ότι αποτελεί κρίσιμο τεχνικό τεκμήριο για:

♦ την ακριβή ταυτοποίηση του μεταβιβαζόμενου ακινήτου

♦ τον καθορισμό και τον έλεγχο των ορίων του

♦ τη διαπίστωση συμβατότητας με τα κτηματολογικά δεδομένα

♦ τον έλεγχο των όρων δόμησης και χρήσεων γης

♦ τη διασταύρωση της υφιστάμενης κατάστασης με κυρωμένες πράξεις εφαρμογής

Και μέσα από τα στοιχεία τεκμηρίωσης που παρατίθενται στη διαβούλευση, επισημαίνονται συγκεκριμένα, πολλά και σοβαρά προβλήματα για χιλιάδες ακίνητα και ιδιοκτήτες, που γεννούνται από την κατάργηση του τοπογραφικού διαγράμματος ως «περιττού», στα συμβόλαια μεταβιβάσεων, ως εξής:

Στα συμβόλαια τα χιλιάδες λάθη του Κτηματολογίου για χιλιάδες ακίνητα

-«Είναι γνωστό τοις πάσι, πως παρά την ολοκλήρωση του Εθνικού Κτηματολογίου σε πολλές περιοχές της πατρίδας μας, οι τελικές ιδιοκτησίες βρίθουν σφαλμάτων για μία σωρεία λόγων. Συνεπώς, τίθεται το ερώτημα ποιος θα ελέγξει στην σύνταξη των συμβολαίων την ορθή αντιστοίχιση μεταξύ της πραγματικής ιδιοκτησίας και των ορίων που της έχουν αποδοθεί βάσει του Εθνικού Κτηματολογίου», επισημαίνει ο  Σύλλογος Διπλωματούχων Αγρονόμων Τοπογράφων Αιτωλοακαρνανίας (Σ.Δ.Α.Τ.Μ. Αιτωλοακαρνανίας).

Για σοβαρούς κινδύνους στην ασφάλεια των συναλλαγών και τη διασφάλιση της ορθότητας των γεωχωρικών δεδομένων της ακίνητης περιουσίας λόγω των σφαλμάτων στα δεδομένα Κτηματολογίου κάνει λόγο και ο  Σύλλογος Διπλωματούχων Αγρονόμων Τοπογράφων Μηχανικών Βορείου Ελλάδος (Σ.Δ.Α.Τ.Μ.Β.Ε), τονίζοντας ότι:

-«Eίναι τεχνικά γνωστό ότι σε πολλές περιοχές έχουν διαπιστωθεί σφάλματα ή αποκλίσεις στα γεωμετρικά στοιχεία των ακινήτων, ιδιαίτερα στις περιοχές που εντάχθηκαν στα πρώτα πιλοτικά προγράμματα κτηματογράφησης, παρατηρούνται συχνά προβλήματα, τα οποία ι οφείλονται:

♦ στη χρήση υποβάθρων χαμηλότερης ακρίβειας σε σχέση με τα σημερινά γεωχωρικά δεδομένα

♦  στις πρωτόλειες προδιαγραφές των πρώτων έργων κτηματογράφησης

♦  στη διαφορετική τεχνολογική και επιστημονική ωριμότητα των μεθόδων αποτύπωσης εκείνης της περιόδου

Αποτέλεσμα των παραπάνω είναι ότι σε αρκετές περιπτώσεις έχουν καταγραφεί:

♦ αποκλίσεις μεταξύ πραγματικής και κτηματολογικής θέσης ορίων

♦ γεωμετρικά σφάλματα στα κτηματολογικά διαγράμματα

♦  ασυμβατότητες μεταξύ κτηματολογικών εγγραφών και πραγματικής κατάστασης επί του εδάφους».

«Άλλο ένα ζήτημα που δεν φαίνεται να λαμβάνεται υπόψη στην προτεινόμενη ρύθμιση είναι η κατάσταση των Κτηματολογικών εγγραφών, αν δηλαδή αυτές είναι αρχικές ή οριστικές για την αντίστοιχη περιοχή, γεγονός που είναι καθοριστικό για το κατά πόσο αυτές είναι ή όχι μαχητές και κατ΄ επέκταση για τις συνθήκες και τις παραμέτρους της μεταβίβασης που πραγματοποιείται στα όριά της» επισημαίνει ο Σ.Δ.Α.Τ.Μ.Β.Ε.

Στον αέρα η αρτιότητα, οικοδομησιμότητα και οι όροι δόμησης ακινήτων

Οι τεχνικοί επιστημονικοί φορείς επισημαίνουν προβλήματα που ανακύπτουν για την αρτιότητα και οικοδομησιμότητα ιδιοκτησιών σε μεταβιβάσεις, χωρίς τοπογραφικό διάγραμμα.

-«Η συναλλαγή κρίνεται ιδιαίτερα επισφαλής, διότι στο Κτηματολόγιο έχουν καταχωρηθεί οι «τελικές» ιδιοκτησίες που προκύπτουν από την Πράξη Εφαρμογής ανεξάρτητα αν έχει συντελεστεί ή όχι η απαλλοτρίωση για την διάνοιξη ή διαπλάτυνση δρόμων του σχεδίου πόλεως και ανεξάρτητα αν έχει συντελεστεί ή όχι τυχόν προσκύρωση. Καθοριζόμενες από την πράξη εφαρμογής ρυμοτομήσεις, προσκυρώσεις και τακτοποιήσεις με όμορες ιδιοκτησίες χρήζουν διερεύνησης και απεικόνισης σε ένα τοπογραφικό διάγραμμα, διότι η μη συντέλεση τους δύναται να επηρεάζει την οικοδομησιμότητα των τελικών οικοπέδων, και διότι η μη περιγραφή τους έχει ως αποτέλεσμα να μην καθορίζονται στα συμβόλαια οι υποχρεώσεις, που βαραίνουν τις μεταβιβαζόμενες ιδιοκτησίες», τονίζει ο Σύλλογος Διπλωματούχων Αγρονόμων Τοπογράφων Μηχανικών Χανίων.

«Το ζήτημα είναι εξίσου κρίσιμο στην περίπτωση της κατ’ εξαίρεση οικοδομησιμότητας των οικοπέδων του άρθρου 25 του ν.1337/1983, αλλά και της κατά παρέκκλιση αρτιότητας και οικοδομησιμότητας, ιδιαιτέρως όταν ο μελετητής της Πράξης Εφαρμογής δεν είχε στη διάθεσή του το σύνολο των δεδομένων των δηλώσεων ιδιοκτησίας» τονίζει ο ίδιος σύλλογος.

«Μέχρι σήμερα, στο πλαίσιο των δικαιοπραξιών επί ακινήτων, ο αρμόδιος μηχανικός υποβάλλει υπεύθυνη δήλωση σύμφωνα με τον Ν. 651/1977, η οποία επισυνάπτεται στο τοπογραφικό διάγραμμα και βεβαιώνει κρίσιμα στοιχεία σχετικά με την αρτιότητα και οικοδομησιμότητα του ακινήτου.

Με την κατάργηση του τοπογραφικού διαγράμματος τίθενται σοβαρά ερωτήματα:

♦ Με ποια τεχνικά δεδομένα θα συντάσσεται η δήλωση του Ν. 651/1977;

♦ Πώς θα τεκμηριώνεται η αρτιότητα και οικοδομησιμότητα του ακινήτου;

♦ Ποιος θα φέρει την ευθύνη για την τεχνική τεκμηρίωση των στοιχείων αυτών;» σημειώνει ο Σύλλογος Διπλωματούχων Αγρονόμων Τοπογράφων Μηχανικών Βορείου Ελλάδος (Σ.Δ.Α.Τ.Μ.Β.Ε). Και υπογραμμίζει ότι:

«Η απουσία σαφούς πλαισίου δημιουργεί σημαντική τεχνική και νομική ασάφεια. Αξίζει να τονιστεί ότι η δήλωση αυτή, στην ειδική περίπτωση που αφορά η προτεινόμενη τροποποίηση, δηλαδή σε περιοχές πράξης εφαρμογής με λειτουργούν Κτηματολόγιο, αφορά στα μήκη των πλευρών, τα όρια προς τις όμορες ιδιοκτησίες, τα ονόματα των γνωστών ιδιοκτητών τους, το εμβαδόν του πωλούμενου ακινήτου, την εκπλήρωση ή μη των όρων δόμησης και των ελάχιστων ορίων αρτιότητας».

Μαύρες τρύπες για εισφορές σε γή και χρήμα και το “πρόσωπο” του οικοπέδου σε δρόμο

-«Στις Πράξεις Εφαρμογής υπεισέρχεται το ζήτημα δύο εξίσου σημαντικών παραμέτρων. Αφενός των διατάξεων του Ν.1337/1983 και άρα των υποχρεώσεων εισφοράς των οικοπέδων σε γη και σε χρήμα και αφετέρου της ύπαρξης εγκεκριμένων υψομετρικών μελετών, με την υποσημείωση ότι σε πολλές περιπτώσεις οι οδοί του Σχεδίου Πόλεως δεν είναι διανοιγμένες στην πράξη. Ποιος θα ελέγξει την ορθή εφαρμογή των υψομετρικών μελετών ή ποιος θα αποτυπώσει το προβλεπόμενο υψόμετρο της ερυθράς γραμμής στο πρόσωπο του γεωτεμαχίου, γεγονός που επηρεάζει άμεσα τις τυχόν εργασίες που θα απαιτηθούν επί του οικοπέδου και άρα επηρεάζουν το κόστος για τον επόμενο ιδιοκτήτη;» σημειώνει ο  Σύλλογος Διπλωματούχων Αγρονόμων Τοπογράφων Αιτωλοακαρνανίας (Σ.Δ.Α.Τ.Μ. Αιτωλοακαρνανίας).

– «Τα κρίσιμα ζητήματα που καθορίζουν την οικοδομησιμότητα και προκύπτουν από λοιπές πάγιες διατάξεις του Ν.1337/1983, όπως οι υποχρεώσεις εισφοράς σε γη και σε χρήμα αλλά και η ύπαρξη εγκεκριμένης υψομετρικής μελέτης και η διάνοιξη και διαμόρφωση των οδών στο πρόσωπο του οικοπέδου και στο συνολικό οδικό δίκτυο πρόσβασης σε αυτό» επισημαίνει ο (Σ.Δ.Α.Τ.Μ.Β.Ε). Και τονίζει ότι «τα ζητήματα αυτά δεν εξασφαλίζονται με μόνες τις προϋποθέσεις ύπαρξης λειτουργούντος Κτηματολογίου και κυρωμένης πράξης εφαρμογής».

-«Το ζήτημα είναι εξίσου κρίσιμο στην περίπτωση της κατ’ εξαίρεση οικοδομησιμότητας των οικοπέδων του άρθρου 25 του ν.1337/1983, αλλά και της κατά παρέκκλιση αρτιότητας και οικοδομησιμότητας, ιδιαιτέρως όταν ο μελετητής της Πράξης Εφαρμογής δεν είχε στη διάθεσή του το σύνολο των δεδομένων των δηλώσεων ιδιοκτησίας», σημειώνει ο Σύλλογος Διπλωματούχων Αγρονόμων Τοπογράφων Μηχανικών Χανίων.

Με ευθύνη ιδιοκτήτη και άγνοια επενδυτή, τα τεχνικά χαρακτηριστικά του γεωτεμαχίου που μεταβιβάζεται

-«Στην παρούσα χρονική στιγμή εκπονούνται στη χώρα Τοπικά Πολεοδομικά Σχέδια, που αναμένεται να μεταβάλλουν χρήσεις γης και συντελεστές δόμησης. Ποιος θα ελέγχει την εγκυρότητα και την ορθότητα των παραμέτρων αυτών στην πράξη ώστε να γνωρίζει ο ιδιοκτήτης ή ο υποψήφιος επενδυτής τα τεχνικά χαρακτηριστικά του γεωτεμαχίου που μεταβιβάζεται;» σημειώνει ο Σ.Δ.Α.Τ.Μ. Αιτωλοακαρνανίας και αναφέρει ότι:

«Προδήλως, βάσει της εν λόγω διάταξης, όλοι οι ανωτέρω τεχνικοί έλεγχοι θα επιβαρύνουν πλέον τους ιδιοκτήτες και τους συμβολαιογράφους, που προφανώς δε θα διαθέτουν την απαραίτητη τεχνική παιδεία ούτε τη θεσμική ευθύνη για την ορθή υλοποίησή τους. Συνεπώς, η παρούσα διάταξη όχι μόνο δεν απλοποιεί τις διαδικασίες μεταβίβασης, αλλά τις περιπλέκει έτι περαιτέρω, αφαιρεί την ασφάλεια δικαίου από τις μελλοντικές διενεργούμενες μεταβιβάσεις και εκθέτει σε παροντικούς και μελλοντικούς ιδιοκτήτες σε πολλαπλούς κινδύνους τεχνικής, οικονομικής, νομικής και κοινωνικής φύσεως».

Η διάταξη έρχεται σε αντίθεση με την εφαρμογή της δασικής νομοθεσίας

«Η διαχρονική ασάφεια με τον ορισμό της «καθαρά αγροτικής περιοχής», που προστέθηκε με τον Ν.1078/1980, συνεχίζει να υφίσταται. Δεν υπάρχει συνεκτικός ορισμός της «καθαρά αγροτικής γης» που δύναται να εφαρμοστεί, εκτός και αν υπάρχουν θεσμοθετημένες χρήσεις γης, ούτε και γίνεται αναφορά για το ποιος είναι αυτός που θα το βεβαιώσει. Επιπρόσθετα, η συγκεκριμένη διάταξη έρχεται σε αντίθεση με την εφαρμογή της δασικής νομοθεσίας. Πως δύναται χωρίς τοπογραφικό διάγραμμα να βεβαιώνεται η ύπαρξη ή μη πιθανών δασικών εκτάσεων εντός ακινήτου; Ακόμη, δίχως την ύπαρξη τοπογραφικού διαγράμματος πως θα βεβαιωθεί η ύπαρξη ή μη δουλειών γραμμών υψηλής τάσης, αγωγών καυσίμων κα.. Προτείνουμε την πλήρη κατάργηση του εδαφίου, αν και στην πράξη έχει ήδη καταργηθεί από τον επαγγελματισμό των εμπλεκομένων ειδικοτήτων (μηχανικών και συμβολαιογράφων) επάνω στις δικαιοπραξίες», τονίζει ο Πανελλήνιος Σύλλογος Πτυχιούχων Μηχανικών Γεωπληροφορικής & Τοπογραφίας

Συμβολαιογραφικές πράξεις που δεν θα μπορούν να καταχωρηθούν στην κτηματολογική βάση

«Η κατάργησή του τοπογραφικού διαγράμματος θα επιφέρει συμβολαιογραφικές πράξεις που δε θα δύναται να καταχωρηθούν στην κτηματολογική βάση, επάνω σε εκτελεσμένες συναλλαγές, χρονικές καθυστερήσεις και κόστη που δε θα έχουν συνυπολογιστεί εκ των προτέρων» τονίζει ο Πανελλήνιος Σύλλογος Πτυχιούχων Μηχανικών Γεωπληροφορικής & Τοπογραφίας. Εξηγεί ότι:

«Με την προτεινόμενη τροποποίηση της παραγράφου 5 του άρθρου 1 του Ν.651/1977 έχουμε μία προσθήκη και μία αφαίρεση ενός εδαφίου. Επιπρόσθετα, συνεχίζει να υφίσταται μία διαχρονική ασάφεια που έρχεται σε αντίθεση με μεταγενέστερη νομοθεσία. Συγκεκριμένα αφαιρείται το εδάφιο που προστέθηκε με την παρ.3 του άρθρου 3 του Νόμου 3481/2006 και αναφέρει:

«Στα τοπογραφικά διαγράμματα που συντάσσονται για ακίνητα, τα οποία ευρίσκονται σε περιοχές που έχουν κτηματογραφηθεί και στις οποίες λειτουργεί κτηματολόγιο, ο συντάσσων μηχανικός υποχρεούται να βεβαιώνει αν το διάγραμμα είναι συμβατό, ως προ το σχήμα, τα όρια και το εμβαδόν του ακινήτου, προς τις αντίστοιχες καταχωρίσεις στο κτηματογραφικό διάγραμμα του ακινήτου, σύμφωνα με τα οριζόμενα στο άρθρο 13Α του νόμου 2664/1998.»

Με την αφαιρούμενη διάταξη καταργείται ο έλεγχος περί συμβατότητας της γεωμετρίας του ακινήτου με τις αντίστοιχες καταχωρήσεις στο κτηματογραφικό διάγραμμα, επάνω στο τοπογραφικό διάγραμμα. Γίνεται κατανοητό πως το παρόν εδάφιο έρχεται σε αντίθεση με τη φιλοσοφία της προσθήκης του εδαφίου που διενεργείται, αλλά η εφαρμογή του είναι καθολική επί των τοπογραφικών διαγραμμάτων όλων των ειδών των ακινήτων (αστικά και αγροτικά). Αυτό θα σημάνει αυτόματα ότι απαλλάσσεται ο Μηχανικός από την υποχρέωση του ελέγχου, ο συμβολαιογράφος αδυνατεί να ασκήσει τον έλεγχο, καθώς πρόκειται για μαθηματική εξίσωση γεωμετρικού χαρακτήρα του κάθε ακινήτου, και ο έλεγχος θα διενεργείται στο κτηματολογικό γραφείο, αφού έχει συνταχθεί και υπογραφεί το συμβόλαιο.

Κρίνουμε πως η κατάργηση του συγκεκριμένου εδαφίου είναι προς τη λάθος κατεύθυνση, εκτός και αν στις προθέσεις βρίσκεται η οριστική κατάργηση της συμβατότητας μεταξύ γεωμετρίας των ακινήτων σε σχέση με το κτηματογραφικό διάγραμμα και κατ’ επέκταση την κτηματολογική βάση!»

ΤΕΕ Ηπείρου: η αντιμετώπιση της γραφειοκρατίας δεν μπορεί να επιτυγχάνεται μέσω της αποδυνάμωσης θεσμικών εγγυήσεων

Την αντίθεσή του στην προωθούμενη κατάργηση της υποχρεωτικής σύνταξης τοπογραφικού διαγράμματος σε συμβόλαια μεταβίβασης ακινήτων εντός σχεδίου, με επικυρωμένη πράξη εφαρμογής, εκφράζει το Τεχνικό Επιμελητήριο Ελλάδας/Τμήμα Ηπείρου, με έγγραφό του προς το Υπουργείο Επικρατείας.

Όπως επισημαίνεται στο έγγραφο, η σύνταξη τοπογραφικού διαγράμματος με βάση τις σύγχρονες τεχνικές προδιαγραφές που ορίζονται από το ισχύον θεσμικό πλαίσιο (νόμοι 4495/2017, 4759/2020 και 4821/2021), αποτελεί κρίσιμη πράξη για τη διασφάλιση της ασφάλειας δικαίου στις μεταβιβάσεις ακινήτων. Το σύγχρονο τοπογραφικό διάγραμμα, εξαρτημένο από το κρατικό σύστημα συντεταγμένων (ΕΓΣΑ ’87) και με αναφορά σε εγκεκριμένα ρυμοτομικά σχέδια, πράξεις εφαρμογής και κτηματολογικά στοιχεία, χαρακτηρίζεται όχι ως ένα απλό δικαιολογητικό, αλλά ως θεμελιώδες τεχνικό και νομικό τεκμήριο.

Σύμφωνα με το ΤΕΕ/ΤΗ, η υποχρέωση επισύναψης εξαρτημένου τοπογραφικού διαγράμματος σε συμβολαιογραφικές πράξεις θεσπίστηκε μετά από πολυετή εμπειρία σε σφάλματα ορίων, αποκλίσεις εμβαδών και αλληλοεπικαλύψεις, που οδηγούσαν σε δικαστικές διαφορές και επιβάρυναν πολίτες και διοίκηση. Παράλληλα, η καθιέρωση του Κωδικού Ηλεκτρονικού Διαγράμματος και η ηλεκτρονική υποβολή των τοπογραφικών ενίσχυσαν τη διαφάνεια, τη διαλειτουργικότητα και την ιχνηλασιμότητα των γεωχωρικών δεδομένων.

Ιδιαίτερη αναφορά γίνεται στον ρόλο των Αγρονόμων Τοπογράφων Μηχανικών, οι οποίοι σημειώνεται ότι πρωτοστάτησαν στην ψηφιακή μετάβαση, προσαρμοζόμενοι στις απαιτήσεις του Ελληνικού Κτηματολογίου και των νεότερων πολεοδομικών νόμων, ενώ υπήρξε συνεργασία με την «Κτηματολόγιο» πριν την εφαρμογή των νέων διαδικασιών.

Το ΤΕΕ/ΤΗ θέτει σειρά ερωτημάτων ως προς τις συνέπειες της προτεινόμενης ρύθμισης, εστιάζοντας στην αδυναμία, όπως υποστηρίζει, ακριβούς ταυτοποίησης ενός ακινήτου χωρίς σύγχρονο τοπογραφικό διάγραμμα. Όπως επισημαίνεται, η πράξη εφαρμογής αποτελεί πολεοδομικό εργαλείο και δεν αποτυπώνει την υφιστάμενη κατάσταση επί του εδάφους, ούτε μεταγενέστερες μεταβολές, αυθαίρετες μετακινήσεις ορίων ή αποκλίσεις από τα κτηματολογικά στοιχεία.

Παράλληλα, τίθεται ζήτημα συμβατότητας με τα δεδομένα του Κτηματολογίου, καθώς σε περιπτώσεις αποκλίσεων μεταξύ πράξης εφαρμογής και κτηματολογικής εγγραφής, το τοπογραφικό λειτουργεί ως βασικό εργαλείο ελέγχου και τεκμηρίωσης. Επίσης, εκφράζεται ανησυχία ότι η απουσία σύγχρονου τοπογραφικού θα οδηγήσει σε αύξηση μελλοντικών διορθωτικών πράξεων, ενστάσεων και δικαστικών διαφορών, μεταθέτοντας το πρόβλημα στο μέλλον και αυξάνοντας το συνολικό κόστος

Αναφορικά με το επιχείρημα της γραφειοκρατίας, το ΤΕΕ/ΤΗ υποστηρίζει ότι η σύνταξη τοπογραφικού διαγράμματος από πιστοποιημένο μηχανικό δε συνιστά γραφειοκρατική επιβάρυνση, αλλά επιστημονική πράξη με σαφές κανονιστικό πλαίσιο. Αντιθέτως, επισημαίνει ότι τα βασικά προβλήματα εντοπίζονται στη λειτουργία των ψηφιακών υποδομών του Δημοσίου και ειδικότερα στα πληροφοριακά συστήματα του Ελληνικού Κτηματολογίου, τα οποία παρουσιάζουν συχνές τεχνικές δυσλειτουργίες, καθυστερήσεις και περιορισμένη διαλειτουργικότητα.

Στο πλαίσιο αυτό, τονίζεται ότι η αντιμετώπιση της γραφειοκρατίας δεν μπορεί να επιτυγχάνεται μέσω της αποδυνάμωσης θεσμικών εγγυήσεων που διασφαλίζουν την ιδιοκτησία και την ασφάλεια των συναλλαγών. Η προτεινόμενη κατάργηση χαρακτηρίζεται ως «υποχώρηση» από ένα πλαίσιο τεχνικής ακρίβειας και διαφάνειας, που θεσπίστηκε για την αντιμετώπιση χρόνιων προβλημάτων.

Το ΤΕΕ/ΤΗ καλεί την Πολιτεία να δώσει προτεραιότητα στην ενίσχυση των ψηφιακών υποδομών, στην ουσιαστική αναβάθμιση του Ελληνικού Κτηματολογίου και στη διασφάλιση της διαλειτουργικότητας των γεωχωρικών δεδομένων, αντί να μεταθέτει το βάρος στους μηχανικούς.

Καταλήγοντας, υπογραμμίζει ότι η ασφάλεια της ιδιοκτησίας αποτελεί συνταγματικά προστατευόμενο αγαθό και ζητά την απόσυρση της συγκεκριμένης διάταξης, επισημαίνοντας ότι τυχόν εφαρμογή της θα συνιστά πολιτική ευθύνη της κυβέρνησης για μελλοντικές αμφισβητήσεις και ιδιοκτησιακές διαφορές.

Η νομοθετική ρύθμιση που κατατέθηκε στη Βουλή

Για τη νομοθετική ρύθμιση (άρθρο 16 του νομοσχεδίου) με τίτλο:  «Κατάργηση υποχρεωτικής επισύναψης τοπογραφικού διαγράμματος σε συμβόλαια ακινήτων που βρίσκονται σε περιοχές που έχουν κτηματογραφηθεί – Τροποποίηση παρ. 1 άρθρου 5 ν. 651/1977» στην αιτιολογική έκθεση σημειώνεται ότι:

Η ρύθμιση τροποποιεί την παρ. 1 του άρθρου 5 του ν. 651/1977, εκσυγχρονίζοντας τόσο τη γλωσσική διατύπωση όσο και το ουσιαστικό περιεχόμενο της ρύθμισης για την υποχρεωτική επισύναψη τοπογραφικού διαγράμματος σε συμβόλαια μεταβίβασης ακινήτων. Η βασική μεταβολή αφορά στην κατάργηση της υποχρέωσης επισύναψης τοπογραφικού διαγράμματος για ακίνητα που βρίσκονται σε περιοχές όπου λειτουργεί το Κτηματολόγιο και έχει κυρωθεί πράξη εφαρμογής, υπό την προϋπόθεση ότι δεν μεταβάλλονται τα όρια του ακινήτου. Με τη ρύθμιση αυτή επιδιώκεται η απλούστευση των συναλλαγών, η αποφυγή περιττών εξόδων και η προσαρμογή του νομοθετικού πλαισίου στη σύγχρονη κτηματολογική πραγματικότητα, χωρίς να θίγεται η ασφάλεια των συναλλαγών.

Το πλήρες κείμενο της νομοθετικής διάταξης έχει ως εξής:

«Στην παρ. 1 του άρθρου 5 του ν. 651/1977 (Α΄ 207), περί υποχρεωτικής επισύναψης τοπογραφικού διαγράμματος σε συμβόλαια μεταβίβασης ακινήτου, επέρχονται οι ακόλουθες τροποποιήσεις: α) το κείμενο μεταφέρεται από την καθαρεύουσα στη δημοτική γλώσσα, β) το τελευταίο εδάφιο αντικαθίσταται, και η παρ. 1 διαμορφώνεται ως εξής:

«1. Σε κάθε δικαιοπραξία που έχει ως αντικείμενο τη μεταβίβαση λόγω πώλησης οικοπέδου ή αγροτεμαχίου με ή χωρίς κτίσματα, επισυνάπτεται στο πωλητήριο συμβόλαιο τοπογραφικό διάγραμμα, το οποίο υπογράφεται από τους συμβαλλομένους και τον μηχανικό ή υπομηχανικό που το συνέταξε, στο οποίο αναγράφονται τα μήκη των πλευρών, τα όρια προς τις όμορες ιδιοκτησίες, τα ονόματα των γνωστών ιδιοκτητών τους, καθώς και το εμβαδόν του πωλούμενου ακινήτου. Επί του διαγράμματος ο μηχανικός ή υπομηχανικός που το συντάσσει δηλώνει υπεύθυνα αν, επί του μεταβιβαζόμενου ακινήτου, επιτρέπεται ή όχι η ανοικοδόμηση σύμφωνα με τις κείμενες πολεοδομικές διατάξεις. Αν το μεταβιβαζόμενο ακίνητο αποτελεί τμήμα μεγαλύτερης έκτασης, βεβαιώνεται στο ίδιο σχεδιάγραμμα από τον μηχανικό ή υπομηχανικό αν και το μέρος που απομένει στον πωλητή πληροί ή όχι τους όρους δόμησης. Εξαιρούνται από την υποχρέωση του προηγούμενου εδαφίου οι μεταβιβάσεις λόγω πώλησης αγροτεμαχίων που βρίσκονται σε καθαρά αγροτικές περιοχές, με ή χωρίς κτίσματα. Δεν απαιτείται να επισυναφθεί το τοπογραφικό διάγραμμα της παρούσας σε δικαιοπραξίες με αντικείμενο τη μεταβίβαση ακινήτου που βρίσκεται σε περιοχή στην οποία υφίσταται λειτουργούν Κτηματολόγιο, εφόσον στην περιοχή αυτή έχει κυρωθεί και μεταγραφεί πράξη εφαρμογής και με τη δικαιοπραξία δεν μεταβάλλονται τα όρια του μεταβιβαζόμενου ακινήτου.».